Werkt het ook in Europa? Vier dagen zeggen nog niets

Een market maker die dagelijks opties quoteert op AEX-, DAX- en CAC-namen stelde de vraag na het zien van de Amerikaanse proef: werkt dit ook op Euronext en Xetra? Het eerlijke antwoord was dat we het niet wisten. Sinds maandag 3 augustus meten we het, en dit is wat er na vier handelsdagen staat — inclusief wat er nadrukkelijk nog niet staat.

Hetzelfde brein, een ander speelveld

De opzet is bewust saai gehouden. Zelfde model, zelfde controleraamwerk, alleen een ander universum: 95 namen uit de AEX, de DAX en de CAC 40, vóór de start bevroren in een bestand en sindsdien niet meer aangeraakt. Dubbelnoteringen zijn eruit gehaald, zodat een aandeel niet twee keer kan meetellen. De startinleg is €100.000 fictief geld, de benchmark de EURO STOXX 50.

Elke ochtend om 08:15, ruim vóór de Europese opening, valt er één beslissing. Die beslislijst wordt gehasht en de hash gaat meteen naar buiten — daarna kan hij niet meer stilletjes veranderen. Aan het eind van de dag wordt de portefeuille synthetisch uitgevoerd op de officiële slotkoersen, met vijf basispunten aangenomen kosten over alles wat er verhandeld wordt.

Alle remmen die de Amerikaanse proef in juli de harde weg heeft geleerd, staan hier vanaf dag één aan: een handelsband die kleine ruis niet verhandelt, een rotatierem van maximaal zes naamswisselingen per dag, een maximumgewicht van 12% per naam, een circuit breaker bij 5% dagverlies en een dagelijkse reconciliatie die de gepubliceerde tekst tegen het grootboek legt. Dat is geen overdreven voorzichtigheid. Het is de neerslag van een week in juli waarin het systeem zichzelf op microruis 51 keer per dag in en uit posities handelde.

Wat er na vier dagen staat

De sleeve loopt dus achter op de benchmark. Dat vermelden we net zo groot als we een voorsprong zouden vermelden, want vier handelsdagen zeggen niets — niet over een voorsprong, en niet over een achterstand. Bij deze aantallen is het verschil tussen de twee lijnen ruis. Wie er een oordeel aan wil ophangen, moet nog een paar honderd dagen geduld hebben. De grafiek staat er inmiddels wel, met een regel eronder die eerlijk vermeldt dat de portefeuille geïndexeerd is op de startinleg en niet op de stand na dag één: anders zou de aankoopkost van de eerste dag ongemerkt uit beeld verdwijnen.

Eerst de weegschaal ijken

De interessantste vondst van deze week zat niet in de markt maar in onze eigen boekhouding. Twee keer bleek het getal dat we toonden nét iets anders te betekenen dan wat er stond.

Het tegeltje "posities" telde de namen op de dagelijkse beslislijst. Maar door de handelsband wordt niet elke gewenste wissel ook echt gehandeld, dus wat je wílde hebben en wat je hébt lopen uit elkaar. Op 4 augustus stond er 22 in de tegel terwijl de uitvoeringsregel eronder 23 meldde — twee cijfers over hetzelfde moment, uit twee verschillende bronnen. Het cijfer komt nu uit het grootboek, dezelfde plek waar de uitvoeringstekst uit wordt gegenereerd.

En toen bleek het grootboek zelf een restje mee te tellen. Bij een volledige uitstap verkocht het systeem een op centen afgerond bedrag in plaats van simpelweg alle stukken. Wat overbleef was 0,000017 aandeel — drie tienden van een cent — dat netjes als volwaardige positie in de telling stond. Vanaf vandaag verkoopt een uitstap het hele stuk, en een opruimregel veegt restjes onder één euro naar de kas, zodat er geen waarde verdwijnt maar de telling wel klopt.

Twee onbenullige bedragen, twee correcties die niemand in het rendement terugziet. Maar een proef die beweert controleerbaar te zijn, moet vooral kloppen op de plekken waar het niet uitmaakt. Anders is er geen reden om te geloven dat hij klopt waar het wél uitmaakt.

Wat hierna komt

Fase 1 is synthetisch: geen echte orders, fills op de officiële slotkoers. Dat is een gunstige aanname, want een echte order tegen een echte Europese spread krijgt die koers niet cadeau. Fase 2 stuurt dezelfde beslissingen naar een oefenrekening bij een broker, met echte spreads en echte afwijzingen. Die staat klaar en wordt hier aangekondigd zodra hij aangaat — het verschil tussen de twee reeksen is dan meteen de prijs van de aanname.

Tot die tijd geldt wat voor de hele proef geldt: fictief geld, één model, en een meetlat die we vooraf hebben vastgelegd in plaats van achteraf. Paper trading, illustratief, geen beleggingsadvies.