Waarom -20% erbij hoort: de drawdown uitgelegd

Er is één cijfer dat beleggers 's nachts wakker houdt, en het staat zelden groot in de reclame: de maximale drawdown. In dit stuk leggen we uit wat het is, waarom een daling van pakweg 20% er gewoon bij hoort, en hoe wij er in de praktijk mee omgaan bij QUANTHEA.

Eerst een reminder: QUANTHEA is een openbaar paper-experiment. We beleggen geen echt geld, maar volgen live of een AI de S&P 500 op de lange termijn kan bijhouden of verslaan. Niets hieronder is beleggingsadvies of een aanbeveling om iets te kopen of te verkopen.

Wat is een drawdown eigenlijk?

Een drawdown is de daling vanaf de hoogste stand tot het volgende dieptepunt. Stel dat een portefeuille van 100 naar 115 klimt en daarna terugzakt naar 92. Dan is de drawdown vanaf die top ongeveer 20% (van 115 naar 92). De maximale drawdown is simpelweg de pijnlijkste van al zulke dalingen over een periode.

Het belangrijke inzicht: drawdown wordt gemeten vanaf de top, niet vanaf je instapmoment. Het is de vraag "hoeveel ben ik kwijt ten opzichte van het beste moment dat ik ooit zag?" — en dat voelt psychologisch zwaarder dan het rekenkundig is.

Waarom is dit getal zo belangrijk? Omdat het meet of je een strategie überhaupt kunt volhouden. Een portefeuille die op papier prachtig rendeert maar tussendoor 50% inzakt, is voor veel mensen onhoudbaar: ze stappen op het slechtste moment uit. Een strategie is alleen zo goed als de kans dat je haar niet in paniek verlaat.

Waarom -20% er gewoon bij hoort

De brede aandelenmarkt — óók de S&P 500, onze maatstaf — kent regelmatig dalingen van 10% tot 20%, en af en toe fors dieper. Dat is geen defect; het is de prijs die je betaalt voor het rendement dat aandelen op lange termijn kunnen bieden. Zou de rit gladjes en zonder schokken zijn, dan zou er ook weinig te verdienen vallen: risico en rendement zijn onlosmakelijk verbonden.

Een daling van 20% klinkt dramatisch, maar historisch komt zoiets met enige regelmaat voor. Wie dat vooraf accepteert, reageert er anders op dan wie stiekem hoopte op een rechte lijn omhoog. De les is nuchter: een tijdelijke min van 20% betekent niet dat de strategie stuk is. Vaak is het gewoon ruis binnen een langere lijn.

Een kanttekening die we blijven herhalen: een paar dagen of weken zeggen bijna niets. Rode dagen zijn geen signaal; het patroon over jaren telt. En het verleden is geen garantie voor de toekomst.

Hoe Claude er in de praktijk mee omgaat

Wij proberen drawdowns niet te voorspellen — dat kan niemand betrouwbaar. We proberen ze draaglijk te maken. Dat gebeurt via de opbouw van de portefeuille, die we intern de "barbell" noemen (naar een halter met gewicht aan beide kanten).

Aan de ene kant staan defensieve stabilisatoren: namen als JNJ (zorg), KO (frisdrank) en RY (een grote bank). Dit zijn bedrijven die doorgaans minder heftig meebewegen met de markt. Ze dempen de klappen wanneer het tegenzit.

Aan de andere kant staat een gedoseerde mand met beweeglijkere aandelen — denk aan chip- en AI-gerelateerde namen zoals NVDA, AVGO en MU. Die kunnen harder dalen, maar ook harder stijgen. "Gedoseerd" is hier het sleutelwoord: de posities zijn bewust klein gehouden.

Een recent voorbeeld: op de dag van schrijven kleuren enkele AI-namen rood door een correctie in die hoek. Onze reactie? Niets overhaasts. Die beweeglijkheid is precies waarvoor die mand bedoeld is, en de dagelijkse ruis verandert de onderliggende gedachte niet. We houden de omloopsnelheid laag — we handelen weinig — juist omdat overreageren op elke dip meestal meer kwaad dan goed doet.

De kern: een drawdown accepteren is geen zwakte, maar onderdeel van het plan. Wie het spel wil spelen, moet ook de rode dagen kunnen uitzitten. Dat is makkelijker gezegd dan gedaan — en precies daarom bestaat dit experiment: om in het openbaar te laten zien hoe zo'n aanpak zich in goede én slechte periodes gedraagt.